Waarom maakt zonlicht ons gelukkig?

Zodra de zon onze huid raakt, beginnen we vitamine D aan te maken. Vitamine D is onmisbaar voor onze gezondheid. Het versterkt ons immuunsysteem, zorgt voor een goede calcium- en fosforopname, en sterke spieren en botten. Vitamine D is één van de weinige vitamines die ons lichaam zelf kan maken: onder invloed van UV-straling uit zonlicht wordt in onze huid cholesterol omgezet in vitamine D. Het is eigenlijk een hormoon en hormonen beïnvloeden je stemming. Hormonen bepalen of je je opgewekt, blij, zwaarmoedig, depressief of gestrest voelt. Vitamine D heeft een positief effect op je humeur.

Bronnen van vitamine D

De belangrijkste bron van vitamine D is zonlicht. Onder invloed van zonlicht wordt vitamine D aangemaakt in de huid. Ongeveer twee derde deel van de hoeveelheid vitamine D die we dagelijks nodig hebben, wordt op deze manier aangemaakt. Een kwartier per dag onbeschermd in de zon met onbedekte huid zou in feite voldoende moeten zijn om genoeg vitamine D aan te maken. Gebruik je een zonnebrandcrème dan stopt de aanmaak van vitamine D in de huid vrijwel direct. Het beste is dus om eerst een kwartier tot 30 minuten onbeschermd in de zon zitten en je daarna pas insmeren.
De rest van onze dagelijkse aanbevolen hoeveelheid vitamine D komt uit voeding. Vette vis, zoals haring, zalm en makreel, is een goede bron van vitamine D en in mindere mate ook vlees en eieren, evenals margarine, halvarine en bak- en braadproducten met toegevoegde vitamine D.

Symptomen van een vitamine D tekort

Maar ook als je gezond eet, krijg je niet altijd genoeg vitamine D binnen. Veel mensen hebben een vitamine D tekort, vaak zonder het zelf te weten. Symptomen van een vitamine D tekort zijn o.a. slappe spieren en spierkrampen, chronische vermoeidheid, overgewicht, vaker griep of verkouden en vaker botbreuken na een val. Een chronisch tekort aan vitamine D wordt in verband gebracht met diverse ziektes waaronder verschillende typen kanker, infectieziekten, auto-immuunziekten, spierzwakte, hart- en vaataandoeningen, stemmingswisselingen, depressies en diabetes.

Hoe ontstaat een tekort?

Het is soms lastig om genoeg vitamine D alleen uit de zon te halen, helemaal hier in het noordwesten van Europa waar de zon minder vaak schijnt. Zeker in de wintermaanden, als de zon lager staat en minder sterk schijnt en we vaker binnen zitten, daalt het vitamine D gehalte in ons lichaam. Van april tot oktober is de zonnestraling in Nederland sterk genoeg om vitamine D in de huid aan te maken. Er kan dus een tekort aan vitamine D ontstaan als je te weinig buiten komt. Andere oorzaken van een vitamine D tekort kunnen samenhangen met  ouderdom of overgewicht. De huid van oudere mensen kan het zonlicht namelijk minder goed omzetten in vitamine D. Naarmate je ouder wordt, vanaf de leeftijd van 50 jaar, neemt dit vermogen af. Ook mensen met overgewicht lopen risico omdat vitamine D een vetoplosbare vitamine is die door vetcellen wordt opgeslagen waardoor het minder goed zijn werk kan doen in andere organen in het lichaam. Vitamine D-suppletie is daarom aan te bevelen waarbij een vitamine D-spiegel van minimaal 60 nmol/l moet worden nagestreefd.

Extra vitamine D

Mensen die baat kunnen hebben om elke dag extra vitamine D te gebruiken zijn: ouderen, zwangere vrouwen, kinderen tot 4 jaar en mensen met een getinte huid. Hoe donkerder de huid is, des te minder goed zonlicht kan doordringen waardoor er minder vitamine D wordt aangemaakt dan bij mensen met een lichtere huid. Maar ook mensen die onvoldoende zonlicht op hun huid krijgen, omdat ze bijvoorbeeld ploegendiensten draaien of een hoofddoek of sluier dragen hebben baat bij extra vitamine D. Het beste is om een supplement te nemen in vloeibare vorm die je onder de tong sprayt of druppelt zodat het direct via het mondslijmvlies in het bloed wordt opgenomen. Internationale experts bevelen per dag 2000 IE (50 mcg) vitamine D aan.

Gedeeld